Mija 10 lat od kiedy w pokazowej zagrodzie w Mucznem pojawiły się pierwsze żubry ze Szwajcarii. Były to dwie trzyletnie krowy Uroa i Tjlii oraz dwuletni byk Urkan.

Pierwsze żubry w Bieszczadach

Pierwsze żubry po latach nieobecności pojawiły się w Bieszczadach w 1963 roku. Powodem tego była między innymi chęć odtworzenia ich populacji, wyniszczonej okresem wojennym. Miejscem od lat związanym z bieszczadzkimi żubrami jest Muczne. Pierwsze wzmianki na temat osady pochodzą z początków XIX wieku. Okres ten wiąże się z intensywną eksploatacją i zagospodarowaniem terenów leśnych w Dolinie Górnego Sanu. By usprawnić transport drewna, do Mucznego doprowadzono nawet kolej wąskotorową. Status osady, jak i pozostałej części Górnego Sanu uległ zmianie w 1975 roku, gdy Urząd Rady Ministrów organizując tam ośrodek łowiecki, zamknął ten obszar dla osób postronnych.

W celu ochrony tych pięknych ssaków, na siódmym kilometrze drogi prowadzącej ze Stuposian do Mucznego, w 2012 roku powstała zagroda pokazowa. Jej głównym założeniem jest poprawa kondycji genetycznej bieszczadzkich żubrów oraz chęć odtworzenia stada „Górny San”. Żubry podatne są na wiele chorób, w tym na zarażenie gruźlicą. Właśnie z tą chorobą borykało się stado żyjące na terenie nadleśnictwa Stuposiany. W zagrodzie przebywają żubry linii białowiesko-kaukaskiej pochodzące z Polski, Francji, Niemiec i Szwajcarii.

Z kart historii – co wydarzyło się 10 lat temu?

16 lutego 2012 roku, po 30-godzinnej podróży do Nadleśnictwa Stuposiany dotarła trójka żubrów ze Szwajcarii. Od początku zamieszkała ona w czterohektarowej zagrodzie pokazowej. Były to dwie trzyletnie krowy Uroa i Tjlii oraz dwuletni byk Urkan – wszystkie pochodzą z ogrodów zoologicznych w Bernie i Goldau.

Rozładunek zwierząt przeprowadzany był już niemal w ciemnościach. Zwierzęta opuszczały kolejno skrzynie, po czym zaczęły szusowanie w metrowym śniegu, co znaczy, że długą podróż zniosły znakomicie. Przywiezione 10 lat temu osobniki zostały dobrane z uwagi na relatywnie dalekie pokrewieństwo z bieszczadzkimi. Pierwszą noc spędziły zwiedzając nowe miejsce pobytu. Wydeptały sobie ścieżkę do wodopoju, rankiem podeszły w okolice paśnika, w którym zgromadzona była spora rozmaitość karmy.

Aktualnie w Pokazowej Zagrodzie Żubrów w Mucznem mieszka 10 osobników. Najmłodszym cielakom w ubiegłym roku nadano imiona: Purkawka, Pumba i Pusianek.

Zdjęcie główne: Nadleśnictwo Stuposiany