Od blisko 30 lat zabytkowe tory leśnej kolejki wąskotorowej na terenie gminy Komańcza zarastają krzakami. Samorządowcy i organizacje pozarządowe chcą, by odcinek na trasie Rzepedź - Duszatyn - Smolnik został wykorzystany w celach turystycznych. Na przestrzeni kilku lat, blisko 3 kilometry torowiska z Prełuk do Duszatyna regularnie były oczyszczane przez wolontariuszy oraz członków Stowarzyszenia Sportowo-Rekreacyjnego „Żbik-Komańcza” na potrzeby organizowanych corocznie biegów. Jesienią 2018 roku Fundacja Galicyjskich Dróg Żelaznych w czasie dwóch akcji wykosiła trawy na stacji w Duszatynie i odkrzaczyła dalsze około 400 metrów w kierunku Smolnika. Na dzień dzisiejszy nadal 11 kilometrów czeka na przeprowadzenie prac.

Komańcza jako brama Bieszczadów

Gmina Komańcza jest prawdziwą bramą Bieszczadów, gdyż rzeka Osława oddziela geograficznie Bieszczady od Beskidu Niskiego. Przez tę bramę przejeżdża wielu turystów, ale niewielu zatrzymuje się w tym miejscu na dłużej. Plan samorządowców i organizacji zakłada bezproblemowy dojazd do Jeziorek Duszatyńskich czy w okolice Przełomu Osławy drezyną rowerową albo koleją wąskotorową.

Pierwsze formalne próby reaktywacji

Pierwsze formalne próby reaktywowania leśnej kolejki wąskotorowej podjęto kilka lat temu. W lipcu 2019 roku, wójt gminy Komańcza w związku z wnioskiem Fundacji „Torem Osławy” zwrócił się do Nadleśnictwa Komańcza z prośbą o nieodpłatne przekazanie torowiska na odcinku Rzepedź - Smolnik. W związku z tą sprawą, 9 miesięcy później do dyrektora generalnego Lasów Państwowych skierowano specjalne pismo. Ważnym aspektem w tej sprawie było wydanie przez dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Krośnie opinii dotyczącej przekazania torowiska na rzecz Fundacji „Torem Osławy”.

Wówczas ruszyła machina administracyjna. Nadleśnictwo Komańcza podjęło procedury podziału poszczególnych działek ewidencyjnych. Jednakże przekazanie wnioskowanego terenu po dawnej kolejce wąskotorowej będącego w zarządzie PGL LP Nadleśnictwa Komańcza może nastąpić pod warunkiem uzyskania przez gminę zgody dyrektora generalnego Lasów Państwowych

- przypominają samorządowcy.

Lesko na starych fotografiach. Tak kiedyś wyglądało miasto [ARCHIWALNE ZDJĘCIA]

Wójt gminy Komańcza z prośbą o wsparcie zwrócił się także do ówczesnego Ministra Środowiska. Mimo że od tych działań minęły 4 lata, temat przekazania leśnej kolejki wąskotorowej na rzecz Fundacji „Torem Osławy” nadal nie jest rozstrzygnięty.

Wpis do Krajowego Planu Odbudowy

Przy współpracy samorządu Gminy Cisna i Komańcza do Krajowego Planu Odbudowy udało się wpisać zadanie pt. „Wzmocnienie atrakcyjności turystycznej i gospodarczej regionu poprzez dziedzictwo kulturowe i przyrodnicze łączące tradycje, religie i ludzi „Szlak Wielkich Polaków – Papież i Kardynał”. W ramach projektu, na odcinku Wisłok Wielki – Komańcza – Duszatyn – Cisna – Wetlina powstać ma infrastruktura publiczna dla osób niepełnosprawnych, w tym szlaków turystycznych, wiat wypoczynkowych, mała architektura czy aplikacja mobilna stanowiąca przewodnik turystyki religijnej. W ramach tego zadania, ujęta została także rewitalizacja leśnej kolejki wąskotorowej.

Wierzymy, że te działania będą wystarczające, aby przywrócić do życia turystykę i utworzyć atrakcję turystyczną w naszym regionie

- dodają samorządowcy z Komańczy.

Kolej wąskotorowa w Bieszczadach

Kolej rozpoczęła funkcjonowanie pod koniec XIX wieku. Od połowy XX wieku zrealizowano jej rozbudowę, co dało w konsekwencji sieć o długości 75 kilometrów. Wąskotorówka powstała głównie dla wywozu drewna z lasów, choć uruchamiane były również pociągi pasażerskie. Funkcjonowała do połowy lat 90. ubiegłego wieku, kiedy to ruch kolejowy wstrzymano.

Jednak po kilku latach udało się przywrócić kursowanie kolei wąskotorowej. Obecnie intensywny ruch turystyczny realizowany jest na odcinku Balnica – Majdan – Przysłup o długości około 20 kilometrów będącym na terenie sąsiedniej gminy Cisna.

Jeziorka Duszatyńskie (1)

Trwają prace nad reaktywacją wąskotorowej kolejki leśnej w gminie Komańcza. Ma to być ważny punkt na mapie turystycznej