![Odkryć bieszczadzką naturę wszystkimi zmysłami. Zaprezentowano efekty wielkich zmian [ZDJĘCIA] - Zdjęcie główne](https://static.wbieszczady.pl/wbieszczady/articles/image/174bedad-de6e-4437-9f64-44da22690886)
W Muzeum Przyrodniczym Bieszczadzkiego Parku Narodowego w Ustrzykach Dolnych odbyło się wydarzenie pod hasłem „Aktywnie, zmysłowo, multimedialnie”, stanowiące oficjalne podsumowanie dwuletniego projektu ukierunkowanego na rozwój infrastruktury edukacyjnej. Podczas spotkania zaproszeni goście mieli możliwość zwiedzenia ekspozycji z przewodnikiem oraz wysłuchania prelekcji dyrektora parku, dr. Ryszarda Prędkiego oraz zastępcę dyrektora dr. Grażynę Holly.
Głównym założeniem zakończonego projektu było stworzenie warunków do przekazywania rzetelnej wiedzy przyrodniczej przy użyciu nowoczesnych metod dydaktycznych, dostosowanych do odbiorców w różnym wieku – od dzieci po seniorów.
Inwestycje w Ośrodku Edukacji Ekologicznej w Ustrzykach Dolnych
W ramach prac zrealizowanych w Ośrodku Edukacji Ekologicznej w Ustrzykach Dolnych znacząco rozbudowano istniejące ekspozycje. Wśród nowych elementów znalazły się diorama „Murawa alpejska – połoniny” oraz moduły tematyczne „Las dniem i nocą”, „Udostępnianie do zwiedzania i edukacji” oraz „Zwierzęta epoki lodowcowej”. Dużym zainteresowaniem cieszy się sferyczna projekcja „Gwiezdne niebo”, prezentująca układ gwiazdozbiorów widocznych nad Bieszczadami, a także instalacja „Panorama z Tarnicy”, wyposażona w trójwymiarowe wizjery widoków z bieszczadzkich szczytów.
Modernizacja objęła również zaplecze techniczne i komunikacyjne ośrodka. Zbudowano i wyposażono studio podcastowe dostosowane do realizacji materiałów wideo oraz nagrań radiowych i telewizyjnych. Pracownie edukacyjne zyskały nowy sprzęt komputerowy, a dla rodzin z dziećmi przygotowano specjalną strefę w poczekalni. Wokół budynku zaaranżowano strefę zieleni, natomiast w pomieszczeniach magazynowych rozbudowano system wentylacji mechanicznej z rekuperacją.
Rozwiązania zastosowane w obiekcie pozwalają na wielozmysłowe poznawanie przyrody bez konieczności ingerencji w naturalne środowisko. Całość ekspozycji została zaprojektowana w taki sposób, aby przygotować zwiedzających do świadomego i bezpiecznego poruszania się po górskich szlakach. Szczegółowe przejście przez trzy dostępne wystawy zajmuje około trzech godzin i może odbywać się z wykorzystaniem urządzeń multimedialnych, dostosowanych również do potrzeb gości zagranicznych dzięki anglojęzycznej wersji językowej.
Zmiany w terenowych stacjach edukacyjnych: Suche Rzeki i Wołosate
Projekt objął swoim zasięgiem także obiekty Bieszczadzkiego Parku Narodowego zlokalizowane bezpośrednio w terenie. W Terenowej Stacji Edukacji Ekologicznej w Suchych Rzekach przeprowadzono prace modernizacyjne, polegające między innymi na zastąpieniu dotychczasowej napowietrznej linii energetycznej podziemną linią kablową. Przy obiekcie utworzono ogród edukacyjny wyposażony w elementy małej architektury, a także zakupiono rowery elektryczne oraz narty skiturowe wraz z dedykowanymi kontenerami do ich przechowywania.
Istotne modyfikacje zrealizowano również przy TSEE w Wołosatem. W lutym 2026 roku zakończono tam montaż nowej infrastruktury w ogrodzie edukacyjnym, ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb osób z niepełnosprawnościami. W ramach doposażenia terenowego zamontowano cztery tablice edukacyjne przedstawiające wizerunki roślin, dostosowane do wymogów osób niepełnosprawnych, pięć przekrojów pni drzew zachowujących naturalną korę, przeznaczonych do nauki rozpoznawania gatunków poprzez dotyk i obserwację oraz zegar słoneczny.
Nowa infrastruktura na ścieżce przyrodniczej „Torfowisko Tarnawa”
Trzecim kluczowym obszarem objętym pracami projektowymi była ścieżka przyrodnicza przy torfowiskach w Tarnawie Wyżnej. Jest to teren o szczególnych walorach przyrodniczych – tutejsze torfowiska wysokie należą do najstarszych zbiorowisk roślinnych w regionie, a ich historia liczy tysiące lat. Kompleks składa się z dwóch odrębnych płatów stanowiących mozaikę mszarów, turzycowisk, zbiorowisk krzewinkowych, zarośli i borów, a w strefach okrajkowych – również szuwarów i ziołorośli. Ze względu na ukształtowanie terenu oraz udostępnienie obiektu za pomocą kładek, miejsce to stanowi odpowiednią propozycję edukacyjno-turystyczną dla seniorów, rodzin z dziećmi oraz osób z niepełnosprawnościami.
Wokół wiaty odpoczynkowej (typu brogowego) zlokalizowanej przy parkingu zainstalowano nowe elementy dydaktyczne, w tym przestrzenny model koryta górnego Sanu, prezentujący asymetrię dorzecza z przewagą dopływów lewych oraz meandrujący charakter rzeki, model żeremia bobrowego w skali odwzorowującej wewnętrzną strukturę legowiska tych ssaków, reintrodukowanych na tym terenie jesienią 1993 roku, pięć tablic edukacyjnych poświęconych gatunkom roślin i formom ochrony przyrody, dostosowanych do potrzeb osób z niepełnosprawnościami, dwie tablice wyposażone w obrotowe pola interaktywne oraz wielkoformatową planszę informacyjną.
Wsparcie finansowe i rola instytucji finansujących
Realizacja tak szerokiego zakresu prac wymagała znaczących nakładów finansowych oraz długofalowej współpracy z instytucjami wspierającymi ochronę środowiska. Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, podkreśliła, że instytucja ta współpracuje z Bieszczadzkim Parkiem Narodowym od blisko 37 lat.
W tym roku Narodowy Fundusz przeznaczył na różnego typu działania, zarówno edukacyjne, jak i inwestycyjne, właśnie dla tego parku blisko 30 milionów złotych
– poinformowała Dorota Zawadzka-Stępniak.
Przedstawicielka NFOŚiGW zwróciła uwagę na znaczenie wiarygodnej edukacji w obliczu współczesnych wyzwań informacyjnych.
W dobie internetu i dezinformacji klimatycznej, prawdziwa, interaktywna edukacja daje podstawę do tego, że młode pokolenie uzyska rzetelną wiedzę. Park narodowy jest nie tylko formalną formą ochrony najbardziej cennych terenów, ale również wiarygodnym źródłem wiedzy dla całego społeczeństwa
– zaznaczyła prezes NFOŚiGW.
Z kolei Bernadeta Dżugan, prezes Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Rzeszowie, wskazała na systematyczne wsparcie cyklicznych działań edukacyjnych w regionie.
Co roku sukcesywnie i cyklicznie wspieramy Bieszczadzki Park Narodowy oraz Magurski Park Narodowy w zadaniach z zakresu edukacji ekologicznej – to jest nasz priorytet. Wspieramy działania w szkołach, konkursy oraz akcje edukacyjne, kierując pomoc również do parków krajobrazowych i rezerwatów przyrody
– powiedziała Bernadeta Dżugan.
Prezes WFOŚiGW w Rzeszowie odniosła się również do formy przekazu zastosowanej w zmodernizowanych obiektach.
Dzisiaj musimy pokazywać inną formę edukacji niż tylko książki. Obraz i dotyk są niezwykle ważne, zwłaszcza dla dzieci. Wystawy w Bieszczadzkim Parku Narodowym pozwalają poznać środowisko naturalne bez ingerowania w nie i bez narażania zwierząt
– dodała.
Dr Ryszard Prędki, dyrektor Bieszczadzkiego Parku Narodowego, podsumowując dwa lata realizacji projektu, wskazał na celowość stosowanych rozwiązań w kontekście przygotowania turystów do wyjścia w teren.
Traktujemy to miejsce jako przestrzeń, gdzie dzieci, młodzież i dorośli przygotowują się do wyprawy w góry. Tłumaczymy tu zależności zachodzące w przyrodzie, aby odwiedzający, mając tę wiedzę, bardziej świadomie korzystali ze szlaków turystycznych
– wyjaśnił dr Ryszard Prędki.
Dyrektor przypomniał również o transgranicznym wymiarze działalności parku. Obecnie na terenie Bieszczadzkiego Parku Narodowego funkcjonuje 14 ścieżek przyrodniczych, z czego dwie łączą się bezpośrednio ze szlakami po stronie słowackiej, w ramach wspólnych projektów realizowanych z Parkiem Narodowym „Połoniny”.
Zmodernizowana baza edukacyjna BdPN przyciąga rocznie rosnącą liczbę odwiedzających. Rozbudowana infrastruktura, zarówno w budynkach, jak i w terenie, ma służyć dalszemu podnoszeniu świadomości ekologicznej mieszkańców regionu oraz turystów odwiedzających Bieszczady.
Komentarze (0)