Dla wielu osób rzeką kojarzoną z Bieszczadami i odpływem do Morza Czarnego jest Strwiąż. Warto jednak pamiętać, że nie jest to jedyny ciek wodny regionu o takim kierunku odpływu. Drugą rzeką spełniającą to kryterium jest Mszanka, górska rzeka przepływająca przez południowo-wschodnią Polskę oraz zachodnią Ukrainę.
Mszanka należy do dorzecza Dniestru i tym samym do zlewiska Morza Czarnego. Jej całkowita długość wynosi około 21 kilometrów, z czego około 7,6 kilometra znajduje się na terytorium Polski, w województwie podkarpackim.
Początek w cieniu Ostrego
Źródła Mszanki znajdują się w Bieszczadach, na wschodnim zboczu masywu Ostrego, w jego południowo-wschodniej części. Największy z potoków źródłowych wypływa z niewielkiego źródła położonego na wysokości około 685 metrów n.p.m., w zalesionym terenie na zachód od miejscowości Lipie. W górnym biegu rzeka tworzy się z kilku potoków spływających wąskimi, głębokimi jarami porośniętymi lasem. Kierują się one ku północnemu wschodowi, by po kilkuset metrach połączyć się w jeden górski strumień. Po opuszczeniu zalesionego obszaru Mszanka płynie przez górskie łąki w stronę miejscowości Lipie.
Przez wsie i doliny Bieszczad
Za Lipiem potok skręca na wschód i w otoczeniu łąk, zmierza w kierunku Michniowca. Na obrzeżach zabudowań tej miejscowości zmienia nieco kierunek na północno-wschodni. Po minięciu Michniowca Mszanka wpływa w głęboko wciętą dolinę pomiędzy masywem Żuków a masywem Magury Łomniańskiej, kierując się ku granicy polsko-ukraińskiej.Na terytorium Polski rzeka przepływa pomiędzy słupami granicznymi nr 372 i 373, po czym przekracza granicę państwową. Właśnie na tym odcinku, liczącym około 7,6 kilometra, Mszanka zachowuje typowo górski charakter potoku.
Od potoku do rzeki
Po stronie ukraińskiej Mszanka nabiera cech pełnoprawnej rzeki. Płynie szeroką doliną wśród łąk w kierunku północno-wschodnim, docierając do miejscowości Mszaniec. Opuszczając jej ostatnie zabudowania, rzeka gwałtownie skręca na południowy wschód i wśród otwartych terenów łąkowych kieruje się w stronę miejscowości Hołowiećko. Na zachodnich obrzeżach Hołowiećka, na wysokości około 450 metrów n.p.m., Mszanka uchodzi do Dniestru, kończąc swój bieg i dołączając do systemu rzecznego prowadzącego wody aż do Morza Czarnego.
Charakter rzeki i warunki hydrologiczne
Otoczenie Mszanki stanowią przede wszystkim łąki, rzadziej tereny zalesione i obszary zamieszkane. Jej koryto jest kamieniste, miejscami występują niewielkie kamienne progi, a nurt pozostaje wartki. W większości swojego biegu, szczególnie po stronie polskiej, rzeka jest nieuregulowana. Mszanka charakteryzuje się znaczną zmiennością przepływów. Z uwagi na mało przepuszczalne podłoże oraz kamieniste dno, woda spływa w dużym stopniu powierzchniowo. Podczas intensywnych opadów atmosferycznych oraz w okresach wiosennych roztopów, przy dużych spadkach terenu, tworzą się warunki sprzyjające szybkiemu odpływowi wód. W takich momentach rzeka potrafi gwałtownie przybierać, kilkakrotnie występując z brzegów i zalewając przyległe tereny.Z kolei w okresach suszy notowane są bardzo małe przepływy, co dodatkowo podkreśla kontrastowy charakter hydrologiczny tej niewielkiej, ale dynamicznej rzeki.
Dopływy i miejscowości nad Mszanką
Na terenie Polski Mszanka zasilana jest przez kilka bezimiennych strumieni prawostronnych i lewostronnych, spływających z północno-wschodnich zboczy Ostrego, Berda oraz Masywu Żuków. Po stronie ukraińskiej jej dopływem jest między innymi Woryniacz oraz liczne niewielkie strumienie odwadniające północno-wschodnie zbocza Magury Łomniańskiej.W Polsce rzeka przepływa przez miejscowości Lipie i Michniowiec, natomiast na Ukrainie przez Mszaniec, Babinę oraz Hołowiećko.
Komentarze (0)