Via Carpatia - strategiczny projekt infrastruktury Europy środkowo-wschodniej
Via Carpatia to strategiczny projekt transportowy, którego celem jest stworzenie nowoczesnego korytarza łączącego północ i południe Europy. Trasa przebiega przez Polskę, Litwę, Słowację, Węgry, Rumunię, Bułgarię i Grecję. W naszym kraju jej głównym trzonem jest droga ekspresowa S19, która na Podkarpaciu ma połączyć Rzeszów z granicą państwa w Barwinku. Obecnie kierowcy w Polsce korzystają już, jak podaje Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad - Oddział Rzeszów, z blisko 350 km tego szlaku.
Dlaczego S19 jest tak istotna? Nie prowadzi w same Bieszczady, ale skróci podróż
Choć trasa S19 na południu regionu biegnie w stronę przejścia granicznego w Barwinku, a nie bezpośrednio w Bieszczady, jej powstanie ma kluczowe znaczenie dla turystyki. Droga ekspresowa przejmie, bowiem ruch tranzytowy i ciężki z obecnej drogi krajowej nr 19, co znacząco odciąży lokalne miejscowości. Dzięki węzłom takim jak Krosno, Miejsce Piastowe czy Dukla, kierowcy będą mogli sprawnie zjechać na trasy prowadzące wprost w Bieszczady (kierunek Sanok i Lesko), omijając najbardziej zatorowe odcinki starej trasy.
Sukcesy i plany na 2026 rok. Gdzie już pojedziemy nową trasą?
Budowa S19 postępuje etapami, a niektóre fragmenty są już dostępne lub zostaną oddane w najbliższym czasie. Kierowcy korzystają już z fragmentów:
- Krosno-Miejsce Piastowe oraz Miejsce Piastowe-Dukla, o łącznej długości ponad 20 km.
- Sokołów Małopolski Północ-Jasionka. Na tym odcinku rozbudowa o drugą jezdnię na dystansie 13,8 km ma zakończyć się w 2026 roku i będzie udostępniana do ruchu etapami - jak informuje Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad.
- Węzeł Strzyżów-Żarnowa: na tym odcinku 28 maja 2026 r. pomyślnie zakończono próbne obciążenie wiaduktu WD-23 przy użyciu ciężarówek. Otwarcie tego obiektu, łączącego drogę ekspresową z drogą powiatową relacji Żarnowa - Niebylec, zaplanowano na początek czerwca 2026 r.
Najnowsze doniesienia (maj 2026): kryzys na odcinku Domaradz-Krosno
Największym wyzwaniem jest obecnie odcinek Domaradz-Krosno (12,5 km). Wykonawca, Mostostal Warszawa, poinformował o odstąpieniu od kontraktu 2 kwietnia 2026 r. GDDKiA uznała to działanie za bezpodstawne, wskazując, że zaawansowanie czasowe wynosiło 96%, podczas gdy rzeczowe zaledwie 13% (Takie informacje podaje Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad-Oddział Rzeszów).
Z najnowszych informacji wynika, że GDDKiA ostatecznie zerwała umowę z winy wykonawcy i planuje ogłoszenie nowego przetargu jeszcze w 2026 roku.
Przyczyny opóźnień: metan, archeologia i pogoda
Budowa S19 na południe od Rzeszowa jest uznawana za jedną z najtrudniejszych w kraju ze względu na górzysty teren i flisz karpacki. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad wskazuje, że główne przyczyny przesunięć terminów na kolejnych odcinkach to:
- Rzeszów Południe-Babica (termin oddania to 2028 r.). Tu prace postępują powoli z uwagi na występowanie metanu, co wymusiło zmiany w projekcie tunelu. Ponadto prowadzone na tym odcinku prace archeologiczne zostały rozszerzone z kilkunastu arów do ponad 7 hektarów.
- Babica-Jawornik (termin ukończenia prac to 2027 r.). Tu, zgodnie z podanymi informacjami, opóźnienia wynikają z odmiennych warunków gruntowych oraz silnych wiatrów uniemożliwiających pracę dźwigów.
- Dukla-Barwinek (termin oddania tego odcinka jest planowany na 2027 r.). I tu, jak wynika ze źródeł, pojawiała się konieczność przeprojektowania obiektów zgodnie z wymogami środowiskowymi RDOŚ.
Kiedy więc szybciej dojedzimy w Bieszczady?
Choć pojedyncze odcinki S19 zostały oddane do użytku i ułatwiają podróż, jednak na pełną trasę ekspresową z Rzeszowa w stronę Bieszczad trzeba będzie poczekać co najmniej do lat 2028-2030. Ostatni, brakujący odcinek trasy między Jawornikiem a Domaradzem ma zostać ukończony odpowiednio w 2031 i 2030 roku (Jak informacuje GDDKiA).
Choć kierowcy jadący w Bieszczady z niecierpliwością czekają na pełne udostępnienie szlaku Via Carpatia, muszą przygotować się na etapowe oddawanie kolejnych fragmentów drogi. Obecnie bowiem realizacja trasy S19 na Podkarpaciu to proces pełen i sukcesów inżynieryjnych, i poważnych wyzwań kontraktowych.
Źródła:
- Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad-Oddział Rzeszów, Budowa S19 - stop dezinformacji, Rzeszów 2026, Portal Gov.pl.
- Mostostal Warszawa/GDDKiA, Strona główna - Budowa drogi ekspresowej S19 Domaradz - Krosno, 2026, s19domaradz-krosno.pl.
Komentarze (0)